VITAMINES EN MINERALEN

Ons lichaam heeft niet alleen koolhydraten, eiwitten en vetten nodig, maar ook vitamines en mineralen. Deze stoffen worden "micronutriënten" genoemd omdat ze in kleine hoeveelheden moeten worden ingenomen, maar ze zijn essentieel voor het goed functioneren van het lichaam en eventuele tekortkomingen kunnen leiden tot gezondheidsproblemen.

DE VITAMINES

Hun naam betekent "amines van het leven": vitamines zijn in feite onmisbare moleculen voor vitale functies. Het organisme gebruikt ze om te groeien en te ontwikkelen en elke vitamine heeft specifieke functies: vitamine A is bijvoorbeeld belangrijk voor het gezichtsvermogen, vitamine D is belangrijk voor de gezondheid van de botten, foliumzuur (of vitamine B9) is belangrijk voor het metabolisme van aminozuren en voor de ontwikkeling van babies tijdens de zwangerschap en de vitamines van de B-groep zijn betrokken bij het energiemetabolisme, of bij die reacties in je lichaam die energie afgeven. Het lichaam kan ze niet produceren en ze moeten via het dieet worden ingenomen.

In totaal zijn er 13 vitamines die in twee groepen kunnen worden verdeeld: vetoplosbare en wateroplosbare vitamines. De eerste zijn in vet oplosbaar, daarom kunnen ze worden opgeslagen in vetweefsel. Het gaat om vitamine A, vitamine D, vitamine E en vitamine K.

Wateroplosbare vitamines zijn daarentegen oplosbaar in water. Het zijn vitamine C en de 8 B-vitamines (thiamine, riboflavine, niacine, pantotheenzuur, biotine, vitamine B6, vitamine B12 en foliumzuur). Omdat ze oplosbaar zijn in water, elimineert het lichaam ze snel via de urine. Hiervoor is het belangrijk dat deze vitamines regelmatig via voeding worden ingenomen.

Lees hier alles over de vitamines

DE MINERALEN

Mineralen kunnen ook in twee categorieën worden gegroepeerd: macro-elementen en micro-elementen of sporenelementen.

Wat het verschil maakt, zijn de hoeveelheden waarin ze in het lichaam aanwezig zijn: macro-elementen (calcium, fosfor, magnesium, natrium, kalium, chloor en zwavel) worden in gram aangeduid, terwijl micro-elementen (ijzer, mangaan, koper, jodium, molybdeen, zink, chroom, fluor en selenium) uitgedrukt worden in microgrammen. Net als vitamines zijn mineralen essentieel voor de lichamelijke en geestelijke gezondheid van het lichaam.

Mineralen zijn vooral betrokken bij het metabolisme of de stofwisseling; magnesium is bijvoorbeeld nodig voor de activiteit van tal van enzymen en voor de normale werking van het zenuwstelsel, terwijl kalium wordt gebruikt voor spieractiviteit.

Lees hier alles over de mineralen

DE BEHOEFTEN

De dosis micronutriënten die elke dag moet worden ingenomen, kan variëren afhankelijk van de individuele kenmerken. Leeftijd, geslacht en bepaalde fysiologische aandoeningen zoals zwangerschap of borstvoeding spelen een rol.

Om aan de dagelijkse behoeften te voldoen, is het allereerst noodzakelijk een gevarieerd dieet te hanteren. Door gevarieerd te eten, zorg je voor de juiste inname van de verschillende vitamines en mineralen die in elk voedsel aanwezig zijn. Indien je bepaalde voedselcategorieën uit je dieet uitsluit, kan je het risico lopen op tekorten. Dit is bijvoorbeeld het geval met vitamine B12 dat afwezig is in strikt vegetarische en veganistische diëten.

Een specifiek geval is dat van vitamine D. Vitamine D is aanwezig in enkele voedingsmiddelen, meestal van dierlijke oorsprong, maar wordt ook geproduceerd in de huid dankzij de werking van zonnestralen. De gewoonte om niet veel tijd in de buitenlucht door te brengen, kan je het risico doen lopen op een defficiëntie aan vitamine D, vooral als het wordt geassocieerd met de uitsluiting van de weinige voedingsmiddelen die het bevatten.

Bepaalde levensstijlen, stress, hectische periodes en onevenwichtige voeding kunnen leiden tot tekorten aan vitamines of mineralen (gedefinieerd als subklinische tekortkoming). Deze zijn meestal niet ernstig.